[polska wersja językowa poniżej]

Recent years have seen a systematic revision of narratives concerning art history and the art market, with male dominance giving way to increasingly more visible female voices. It is not only female artists who deserve to be rediscovered, but also curators, gallery owners, and other figures from the world of culture who have contributed to art history and enabled the development of great careers. Collectors whose philanthropic activities support education and socio-cultural awareness also deserve special recognition. Among them is Eliza Łoś-Strychowska, an entrepreneur, leader, and expert in modern technologies.

Łoś-Strychowska is one of the most conscious collectors in Poland. As the founder of the Empower Art Foundation, she supports Polish female artists domestically and abroad, helping them build recognition. As part of the Foundation, she is also involved in educating the younger generation, promoting conscious art collecting and financial management, thus combining a passion for art with a business approach.

In our conversation, Eliza shared her perspective on collecting and presenting the story behind the origins of her adventure with art, while providing insight into her philanthropic and educational activities. Most importantly, however, we talked about the importance of long-term relationships between artists and collectors, often underestimated by artists in the context of their presence on the art market, as well as how to communicate with audiences and why it is so important.

Let’s start from the very beginning. You began building your collection while pursuing postgraduate studies in art history and management. Even at an early stage, you focused your collection on works by living female artists. Tell us about the reasons behind this decision. What attracted you so much to women’s art? Do you remember the first work by a female artist in your collection?

Eliza Łoś-Strychowska: My first purchase was Karolina Jabłońska’s works in 2018. At that time, she was just beginning to build recognition, and for me, it was the beginning of creating a collection with a specific theme. Before that, it was much more chaotic and random – I would have bought whatever I liked.

The impulse to define the collection’s theme was my desire to support female artists. As a woman, co-founder, and president of IPOPEMA Business Consulting, I have built my career over the years thanks to the cooperation and inspiration of many people, which today naturally translates into a willingness to support others. My goal is to create a collection that will be a testimony to cultural memory and at the same time a reflection of the leading trends in contemporary art, something like “The Great Polish Women Artists.”

I would like to see people talking more about the collections themselves rather than just the collectors. I treat my collections very personally, and I have managed to build many initiatives around them to spread knowledge about art and build artistic awareness. But above all, to promote art created by women. I see the collection itself as a heroine, a separate character that is the quintessence of emotions and public moods, as well as an expression of women’s strength, a tool for communication and building a positive local impact.

Collecting has a long history in Poland. One of the pioneers was Ignacy Korwin-Milewski, who commissioned works from artists, imposing specific guidelines on them. Today, things are completely different. Artists rarely create “on commission” and don’t conform to other people’s visions. Tell us about contemporary collectors, then. What do they pay attention to when interacting with artists and their art? What do they expect and what are they looking for in art? And what do they get out of it?

E.Ł.S: Every collector’s relationship with art is different, so I can only speak from my own perspective and experience. There is no single model of collecting. So for me, the most honest thing to do is to tell you how I’ve built my relationship with art and artists. Recently, I’ve been thinking about something I call the “collector’s barometer.” As I mentioned, the beginnings were quite spontaneous. As a debuting collector, I started working with emerging art advisor Karolina Nowak-Sarabińska, and we have continued collaborate to this day. I value her opinion very much. Conversations with her broaden my horizons, and I feel that we have a positive influence on each other.

Previously, I made my choices more spontaneously, but also chaotically. Today, it looks completely different because the collection itself is a powerful force, and its content is of great importance to me: experiences, emotions, what artists go through, think, and discover. Someone might say “women’s issues,” and they would be right, because the female perspective on the world is particularly close to my heart.

What greatly influences me is the choice of a work in its context. Of course, I have to like the work itself, but the visual and aesthetic aspects are not the most important. I look for works that will complement, strengthen, or introduce a new narrative to the collection. And here I return to what is vital to me – I would like us all to talk more about the collection’s core: its values, cultural codes, and socio-political changes. I think that telling the story of what is inside, rather than focusing on specific figures, would make art less egalitarian and encourage new generations to discover it. Because passing on this passion is what matters to me most and is the primary purpose of my collection. That is why, as part of the Empower Art Foundation, we run many initiatives to promote art.

To continue the theme of the collection, as the character, what is important for collectors when developing their collections? What role should a collection play?

E.Ł.S: For me, networking is key – conversations, exhibitions, meetings, visits to galleries and studios, and constant contact with the art world.

As I mentioned, I collect works by contemporary female artists, which is why I value in-person communication. I want to understand their way of thinking, the energy behind their work, and the topics that are important to them. Interacting with young people is extremely inspiring. You can see their emotions, courage, and the feeling that everything is still ahead of them. I try to stay up to date. And I always look for context: what a given female artist wants to say and what meanings her work conveys.

In practice, this means constant searching. I visit exhibitions, accept invitations, and go to studios, both individually and in groups. And when something or someone really moves me, I try to develop and deepen that relationship.

“This means constant searching. I visit exhibitions, accept invitations, and go to studios, both individually and in groups. And when something or someone really moves me, I try to develop and deepen that relationship.”

In 2024, at the Hotel Warszawa Art Fair, you presented works by artists who are well-established and active in various media (e.g., Karolina Jabłońska and Iza Tarasewicz) as well as those at the beginning of their careers (Zofia Pałucha, Ksenia Gryckiewicz, Zuzanna Romańska, and Karolina Szwed), whose popularity increased significantly in the following year. What advice would you give to artists who create in a more conceptual, niche fashion? How can they reach audiences with a less obvious form of art than painting?

E.Ł.S: I love Iza Tarasewicz’s work, who’s an artist with an established position, which I don’t perceive as difficult, but inspiring. However, you have to be inquisitive. Collecting requires curiosity and a willingness to go deeper. In the case of Iza, I also greatly appreciate her texts, which provide a fascinating complement to individual works and series. That is why I always encourage insight, because it is the context that adds value to the work. Each work is the result of a process, and this process takes place in the artist’s mind, so it is worth taking a step back to understand it.

I believe that nowadays, when women artists have so many tools at their disposal, like social media, they should use them and focus on communicating with the viewer. They should treat this as an opportunity to establish contact with their audience and to bring the context of their work closer to them.

Given this, what is the one thing an artist should do today when thinking about building a long-term relationship with a collector?

E.Ł.S: I wouldn’t dare to offer advice, but I can only share my observations. An artist should have a clearly defined vision and mission. Defining your “self” and communicating it to the public really matters. It is worth answering the questions: “Who do I want to be?,” “What do I want to change?,” “What topics are important to me?” and consistently implement this. The second important aspect is authenticity – staying true to your vision, mission, and values. If an artist is able to communicate this, the audience will understand them better and relate to their work.

What do female artists most often underestimate in terms of their presence on the art market?

E.Ł.S: I think that this profession requires a lot of courage. Artists often regard the market with scepticism, caution, or even fear. This is probably due to the way artists are educated and the lack of emphasis on commercial aspects. However, the market is essentially a platform for the exchange of emotions, narratives, perspectives, and, on the other hand, a space for the audience’s feedback.

I believe that artists would benefit from learning about the mechanisms of the art market. It can be not only empowering, but also fascinating. Many fears stem from a lack of familiarity with these principles. Instead of waiting for someone to “discover” them, it is a good idea to take matters into your own hands. To study the paths of established artists as well as contemporary ones, both so as not to repeat certain patterns and to repeat them.

Networking is also the key, although artists feel most comfortable in their studios. The reality is, however, that no one gets discovered without any effort. As I mentioned earlier, a presence on social media seems necessary these days. I also consider working with a professional gallery to be a milestone in building an artist’s position.

Exactly. Nowadays, it is mainly collectors who “seek” contact with artists. They come to vernissages, guided tours, and discussion panels. Have you ever experienced a situation where the opposite happened? Has any artist wanted to meet you and invited you to their studio?

E.Ł.S: Yes, and I really appreciate it. I also receive invitations to studios and try to make the most of them. Even if such a meeting does not result in a purchase, I want to get to know the artist better and understand her work.

And again, we come back to storytelling. I feel that there is still not enough of it. The art market often focuses on records, prices, and spectacular successes. Meanwhile, these records can also be daunting: a young person may think, “This world is not for me.” More stories and more authentic voices could open up space for new collectors.

You are the founder of the Empower Art Foundation, which helps female artists and educates them about the art market and collecting. You organise numerous panels with artists, art historians, and collectors. Is this mainly aimed at consumers of art? What can artists gain from this?

E.Ł.S: The Foundation’s activities are also aimed at female artists. It’s also a matter of authenticity: I run a technology company, but at the same time, I am building a collection, while being actively interested in art. The Foundation uses the collection as a tool to support women’s art and promote conscious collecting.

As part of The Art of SAP Performance programme at IPOPEMA, works from the collection rotate in the office, and we regularly visit exhibitions with the team. We also organise presentations of female artists’ work in our spaces and invite them to engage in dialogue. However, it is not about juxtaposing or confronting works. The focus remains on the artists and their voices.

In addition, as IPOPEMA and the Empower Art Foundation, we have been a partner of the Hotel Warszawa Art Fair since its first edition. One of the most recent similar initiatives was a series of talks with female artists. This is particularly important to me because these meetings allow artists to see their work in a different context and confront it with another person’s perspective. The guests included Bianka Rolando, Katarzyna Korzeniecka, Zuzanna Romańska, and Dominika Kowynia. Alexandra Grant flew in from the United States. After the series ended, we received very positive feedback. For me, this was a clear signal that these meetings are crucial for female artists, and that dialogue itself brings a different, deeper quality than a traditional conversation.

The second pillar is education and promoting art among the younger generation. That is why our key 11-month programme, Buy Your First Artwork, is aimed at people aged 16 to 25 who are interested in how the art market and collecting work. The programme includes visits to public institutions such as the Museum of Modern Art, Zachęta Gallery, and private galleries in Warsaw, meetings with collectors and artists, and workshops with market experts. The first edition is currently taking place, with 37 people selected from over 70 applications. I hope that the finale of the first edition will be as significant as its beginning.

You once mentioned that in most of the world’s museum collections, the average percentage of works by female artists is usually less than 10%. Can philanthropy help in this situation? Do you think that current trends and the promotion of women’s art will bring clear results?

E.Ł.S: I must admit that in the short time since I decided to become a collector, a lot has happened in terms of promoting women’s art. I would like our example to inspire other collectors, gallery owners, and educators. This process cannot stop.

It is very important to focus on the work of women, which can be seen in the activities of some of the institutions mentioned above, but this is only the beginning of laying the foundations. That is why consistent work is so important. Collectors and artists have real influence, and their voices should be heard more and more clearly. Consistency, self-confidence, and patience are key.

That is why consistent work is so important. Collectors and artists have real influence, and their voices should be heard more and more clearly. Consistency, self-confidence, and patience are key.

I think your approach can set an example for new collectors who do not know how to use the potential of their collections.

E.Ł.S: Many collections could engage in dialogue, complement, and confront each other. Exhibitions of private collections in public institutions are sometimes received in different ways, which is why a balanced model of cooperation is needed. Collectors have enormous promotional potential. A model for such activities is, for instance, the Krupa Art Foundation, which actively promotes the art of the younger generation by directing its activities towards both debuting artists and young audiences. It is worth working together, as many collections share similar areas of interest. Such cooperation could bring real benefits to both audiences and artists.

Finally, tell us about your plans for the future. What can we expect this year?

E.Ł.: At the end of May 2026, Wałbrzyska Galeria Sztuki [BWA] will open an exhibition of my collection entitled W kręgu (“In the Circle”), curated by Anna Frąckiewicz-Spodnik. The exhibition will last three months. It was very important to me to present my collection in this particular space. This site is a former mine that has undergone modernist revitalisation but still retains a certain austerity. Combined with the artists’ works – their colour and emotion – I believe that the whole will be an interesting, sensual experience. Preparations are already underway. The Festiwal Góry Literatury will be taking place at the same time, so I am hoping for a rich accompanying program. This will be the first such large presentation of the collection, and I am very happy about it.

Activities such as the collaboration with Hotel Warszawa and the presentation of the collection are important because they attract many people from beyond the art world. This is what matters to me, which is why I am very excited about the exhibition in BWA Wałbrzych.

---

Za kulisami: Co naprawdę myślą kolekcjonerzy.

Oczekiwania wobec artystów. Wywiad z Elizą Łoś Strychowską.

W ostatnich latach narracje dotyczące historii i rynku sztuki podlegają systematycznej rewizji. Męska dominacja ustępuje coraz bardziej widocznym głosom kobiecym. Na ponowne odkrycie zasługują nie tylko artystki, ale także kuratorki, galerzystki i postaci świata kultury, które współtworzyły historię sztuki i umożliwiły rozwój wielkich karier. Na szczególne wyróżnienie zasługują także kolekcjonerki, których działalność filantropijna wspiera edukację i świadomość społeczno-kulturową. Do tego grona należy Eliza Łoś-Strychowska, przedsiębiorczyni, liderka i ekspertka w dziedzinie nowoczesnych technologii. 

Łoś-Strychowska jest jedną z najbardziej świadomych kolekcjonerek w Polsce. Jako założycielka Fundacji Empower Art wspiera polskie artystki w kraju i za granicą, pomagając im budować rozpoznawalność. W ramach Fundacji angażuje się również w edukację młodego pokolenia, promując świadome kolekcjonowanie sztuki i zarządzanie finansami, łącząc pasję do sztuki z podejściem inwestycyjnym. 

W naszej rozmowie Eliza podzieliła się swoim spojrzeniem na kolekcjonerstwo. Przedstawiła kulisy genezy swojej przygody ze sztuką, opowiedziała o działaniach filantropijnych i edukacyjnych. Przede wszystkim jednak porozmawiałyśmy o znaczeniu długofalowych relacji między osobami artystycznymi a kolekcjonerskimi, czego osoby artystyczne najczęściej nie doceniają w kontekście swojej obecności na rynku sztuki oraz w jaki sposób komunikować się z odbiorcami i dlaczego jest to tak istotne

Zacznijmy od początku. Swoją kolekcję zaczęłaś tworzyć już podczas studiów podyplomowych z historii sztuki i zarządzania. Już na wczesnym etapie ukierunkowałaś swoje zbiory na prace żyjących artystek. Opowiedz nam o powodach tej decyzji. Co w sztuce kobiet tak Cię ujęło? Czy pamiętasz pierwszą pracę artystki w swojej kolekcji? 

Eliza Łoś-Strychowska: Pierwszym zakupem były prace Karoliny Jabłońskiej w 2018 roku. Był to moment, w którym artystka była na początku budowania swojej rozpoznawalności, a dla mnie początek tworzenia kolekcji z konkretnym motywem przewodnim. Wcześniej było to znacznie bardziej chaotyczne i przypadkowe, kupowałam to, co mi się podobało.

Impulsem do zdefiniowania tematu kolekcji była chęć wspierania artystek. Jako kobieta, współzałożycielka i prezeska firmy IPOPEMA Business Consulting, przez lata budowałam swoją karierę dzięki współpracy i inspiracji wielu osób, co dziś naturalnie przekłada się na gotowość do wspierania innych. Moim celem jest stworzenie zbioru, który będzie świadectwem pamięci kulturowej, a jednocześnie odzwierciedleniem wiodących nurtów sztuki współczesnej, czymś na kształt „The Great Polish Women Artists” (“Wielkie polskie artystki”). 

Chciałabym, aby mówiło się więcej o samych kolekcjach niż tylko o kolekcjonerach. Swoje zbiory traktuję bardzo osobiście, udało mi się wokół nich zbudować wiele inicjatyw służących upowszechnianiu wiedzy o sztuce i budowaniu świadomości artystycznej, a przede wszystkim promowanie sztuki tworzonej przez kobiety. Natomiast samą kolekcję postrzegam jako bohaterkę, osobną postać będącą kwintesencją emocji i nastrojów społecznych, a także wyrazem siły kobiet, narzędziem komunikacji i budowania pozytywnego, lokalnego wpływu. 

Kolekcjonerstwo w Polsce ma długą historię. Jednym z pionierów był Ignacy Korwin-Milewski, który zamawiał dzieła u artystów, narzucając im konkretne wytyczne. Dziś jest zupełnie inaczej. Artyści rzadko tworzą na „zamówienie” i nie dostosowują się do zewnętrznych wizji. Opowiedz nam o współczesnych kolekcjonerach. Na co zwracają uwagę w kontakcie z artystą i jego sztuką? Czego oczekują i czego szukają w sztuce? I co im to daje?

E.Ł.S.: Każda relacja kolekcjonera ze sztuką jest inna, dlatego mogę mówić przede wszystkim z własnej perspektywy i doświadczenia. Nie ma jednego modelu kolekcjonowania, a dla mnie najuczciwsze jest opowiedzenie o tym, jak ja buduję relację ze sztuką i artystami. Ostatnio myślałam o czymś, co nazywam „barometrem kolekcjonerki”. Tak jak wspomniałam, początki były dość spontaniczne. Jako debiutująca kolekcjonerka rozpoczęłam współpracę z debiutującą art advisorką Karoliną Nowak-Sarabińską i tak zostało do dziś. Bardzo cenię jej zdanie. Rozmowy z nią poszerzają moje horyzonty i mam poczucie, że pozytywnie na siebie wpływamy. 

Wcześniej wyborów dokonywałam bardziej spontanicznie, ale też chaotycznie. Dziś wygląda to zupełnie inaczej, bo sama kolekcja jest potężną siłą, a jej wnętrze ma dla mnie ogromne znaczenie: zdarzenia, emocje, to, co artystki przeżywają, myślą, odkrywają. Ktoś mógłby powiedzieć „kobiece sprawy” i to jest prawda, bo wizja świata kobiecym okiem jest mi szczególnie bliska. 

Tym, co ma decydujący wpływ na wybór pracy, jest kontekst. Oczywiście, dane dzieło musi mi się podobać, ale kwestie wizualne i estetyczne nie są najważniejsze. Szukam prac, które uzupełnią, wzmocnią lub wprowadzą nową narrację w kolekcji. I tu wracam do tego, co dla mnie istotne: chciałabym, żebyśmy więcej rozmawiali o wnętrzach kolekcji: o wartościach, kodach kulturowych, zmianach społeczno-politycznych. Myślę, że opowiadanie tego, co jest w środku, a nie danych postaci uczyni sztukę mniej egalitarną i zachęci nowe pokolenia do jej odkrywania. Bo właśnie przekazywanie tej pasji jest dla mnie najważniejsze i stanowi nadrzędny cel mojej kolekcji. Dlatego w ramach Fundacji Empower Art prowadzimy wiele inicjatyw propagujących sztukę. 

Kontynuując temat kolekcji jako bohaterki: co jest ważne dla kolekcjonerów przy rozwijaniu swoich zbiorów? Jaką rolę ma pełnić kolekcja? 

E.Ł.S.: Kluczowy jest dla mnie networking: rozmowy, wystawy, spotkania, wizyty w galeriach i pracowniach, stały kontakt ze światem sztuki. 

Tak jak wspomniałam, kolekcjonuję prace artystek tworzących współcześnie, więc zależy mi na spotkaniach i rozmowach. Chcę zrozumieć ich sposób myślenia, energię pracy oraz tematy, które są dla nich istotne. Kontakt z młodymi jest niezwykle inspirujący: widać w nich emocje, odwagę i poczucie, że wszystko jest jeszcze przed nimi. Staram się być na bieżąco. Zawsze szukam kontekstu: co dana artystka chce powiedzieć i jakie znaczenia niesie jej praca.

W praktyce oznacza to ciągłe poszukiwanie: odwiedzam wystawy, przyjmuję zaproszenia, chodzę do pracowni, zarówno indywidualnie, jak i w grupach. A gdy coś lub ktoś naprawdę mnie poruszy, staram się tę relację rozwijać i pogłębiać.

W praktyce oznacza to ciągłe poszukiwanie: odwiedzam wystawy, przyjmuję zaproszenia, chodzę do pracowni, zarówno indywidualnie, jak i w grupach. A gdy coś lub ktoś naprawdę mnie poruszy, staram się tę relację rozwijać i pogłębiać.

W 2024 roku podczas targów Hotel Warszawa pokazałaś prace artystek zarówno o ugruntowanej pozycji i  działających w różnych mediach (np. Karolina Jabłońska czy Iza Tarasewicz), jak i tych na początku swojej kariery (Zofia Pałucha, Ksenia Gryckiewicz, Zuzanna Romańska czy Karolina Szwed), których popularność wyraźnie wzrosła w kolejnym roku. Co byś doradziła artystkom tworzącym w bardziej konceptualny, niszowy sposób? Jak dotrzeć do odbiorców z mniej oczywistą formą sztuki niż malarstwo?

E.Ł.S.: Uwielbiam twórczość Izy Tarasewicz, artystki o ugruntowanej pozycji. Nie odbieram jej jako trudną, raczej jako inspirującą. Trzeba jednak być dociekliwym. Kolekcjonowanie wymaga ciekawości i gotowości, by wejść głębiej. W przypadku Izy bardzo cenię również jej teksty, które stanowią ciekawe uzupełnienie poszczególnych prac i cykli. Dlatego zawsze zachęcam do wnikliwości, bo właśnie kontekst czyni prace wartościowymi. Każde dzieło jest efektem procesu, a ten proces odbywa się w głowie artystki, więc warto zrobić krok w tył i spróbować go zrozumieć.

Uważam, że w dzisiejszych czasach, kiedy artystki mają tyle narzędzi, chociażby jak social media, powinny z nich skorzystać i postawić na komunikację z widzem. Potraktować to jako szansę nawiązania kontaktu z odbiorcami, możliwość przybliżenia kontekstu swojej twórczości.

Dokładnie. Jaką jedną rzecz powinna dziś zrobić artystka, myśląc o budowaniu długofalowej relacji z kolekcjonerem?

E.Ł.S.: Nie odważyłabym się doradzać, ale mogę tylko podzielić się obserwacją. Artysta powinien mieć jasno zdefiniowaną wizję i misję. Określenie swojego „ja” i zakomunikowanie go publiczności naprawdę ma znaczenie.  Warto odpowiedzieć sobie na pytania: „kim chcę być?”, „co chcę zmienić?”, „jakie tematy są dla mnie ważne?” i konsekwentnie to realizować. Drugim ważnym aspektem jest autentyczność: bycie blisko swojej wizji, misji i wartości. Jeśli osoba artystyczna jest w stanie to zakomunikować, to odbiorcy będą mogli lepiej ją zrozumieć i utożsamić się z jej twórczością. 

Czego artystki najczęściej nie doceniają w kontekście swojej obecności na rynku sztuki?

E.Ł.S.: Myślę, że w tym zawodzie bardzo potrzebna jest odwaga. Artyści często postrzegają rynek sceptycznie, z rezerwą, a nawet obawą. Prawdopodobnie wynika to ze sposobu kształcenia artystów i z braku nacisku na aspekty rynku. Natomiast rynek to w istocie platforma wymiany: emocji, narracji, perspektyw, a z drugiej strony także przestrzeń na “feedback” od odbiorców. 

Uważam, że artyści zyskaliby na poznaniu mechanizmów rynku sztuki. To może być nie tylko wzmacniające, ale też fascynujące. Wiele obaw bierze się z nieoswojenia tych zasad. Zamiast czekać, aż ktoś ich „odkryje”, dobrze jest brać sprawy w swoje ręce. Przyglądać się ścieżkom artystów o ugruntowanej pozycji, jak i tych współczesnych, także po to, by nie powielać pewnych schematów lub właśnie je powielać.

Ogromne znaczenie ma też networking, choć wiem, że artyści najlepiej czują się w swoich pracowniach. Rzeczywistość jest jednak taka, że  nic samo się nie odkryje. Tak jak wcześniej wspomniałam, w dzisiejszych czasach obecność w mediach społecznościowych wydaje się konieczna. Współpracę z profesjonalną galerią uważam za krok milowy w budowaniu pozycji artysty.

W obecnych czasach to przede wszystkim kolekcjonerzy „szukają” kontaktu z artystą. Przychodzą na wernisaże, oprowadzania, panele dyskusyjne. Czy zdarzyła Ci się odwrotna sytuacja? Czy jakaś artystka chciała Cię poznać i zaprosiła Cię do pracowni?

E.Ł.S.: Tak, i bardzo to doceniam. Otrzymuję też zaproszenia do pracowni i staram się z nich korzystać. Nawet jeśli takie spotkanie nie kończy się zakupem, zależy mi na tym, by poznać artystkę lepiej i zrozumieć jej twórczość. 

I znów wracamy do storytellingu. Mam poczucie, że wciąż jest go za mało. Rynek sztuki często koncentruje się na rekordach, cenach i spektakularnych sukcesach.  Tymczasem te rekordy potrafią działać także odstraszająco: młoda osoba może pomyśleć: „to nie jest świat dla mnie”. Więcej opowieści, więcej autentycznego głosu, mogłoby otworzyć przestrzeń dla nowych kolekcjonerów i kolekcjonerek.

Jesteś założycielką Fundacji Empower Art, która pomaga artystkom oraz edukuje w zakresie rynku sztuki, jak i samego kolekcjonowania. Organizujecie panele z artystkami, historyczkami sztuki i kolekcjonerkami. Czy jest to skierowane głównie do odbiorców sztuki? Co może wynieść z tego artysta?

E.Ł.S.: Działania Fundacji są skierowane również do artystek. To także kwestia autentyczności: prowadzę firmę technologiczną, ale równolegle buduję kolekcję i aktywnie interesuję się sztuką. Fundacja wykorzystuje kolekcję jako narzędzie wspierania sztuki kobiet i promowania świadomego kolekcjonowania.

W ramach programu The Art of SAP Performance w IPOPEMA prace z kolekcji rotują w biurze, a z zespołem regularnie odwiedzamy wystawy. W naszej przestrzeni organizujemy także prezentacje twórczości artystek i zapraszamy je do dialogu. Nie chodzi jednak o samo zestawianie czy konfrontowanie dzieł; w centrum pozostają twórczynie i ich głos.  

Dodatkowo, jako firma IPOPEMA oraz Fundacja Empower Art, od pierwszej edycji jesteśmy partnerem targów Hotel Warszawa. Jedną z ostatnich podobnych inicjatyw był cykl rozmów z artystkami. Jest to dla mnie szczególnie istotne, ponieważ dzięki tym spotkaniom artystki mogą zobaczyć swoją twórczość w innym kontekście oraz skonfrontować ją z perspektywą drugiej osoby. Wśród zaproszonych gościn znalazły się m.in. Bianka Rolando, Katarzyna Korzeniecka, Zuzanna Romańska czy Dominika Kowynia. Aleksandra Grant przyleciała do nas specjalnie ze Stanów Zjednoczonych. Po zakończeniu cyklu otrzymaliśmy bardzo pozytywny feedback. Był to dla mnie wyraźny sygnał, że te spotkania są dla artystek naprawdę ważne, a sam dialog wnosi inną, pogłębioną jakość niż klasyczna rozmowa.

Drugim filarem jest edukacja i promowanie sztuki wśród odbiorców młodego pokolenia. Dlatego nasz kluczowy, jedenastomiesięczny program „Kup swój pierwszy obraz” skierowany jest do osób w wieku od 16 do 25 lat, które są zainteresowane funkcjonowaniem rynku sztuki i kolekcjonowaniem. Program obejmuje wizyty w instytucjach publicznych takich jak MSN, Zachęta, galeriach prywatnych, spotkania z kolekcjonerami i osobami artystycznymi, warsztaty z ekspertami rynku. Obecnie trwa pierwsza edycja: 37 osób wybranych spośród ponad 70 zgłoszeń. Liczę, że finał pierwszej edycji będzie równie znaczący jak jej początek.

Wspomniałaś kiedyś, że w większości światowych kolekcji muzealnych średnia liczba prac artystek to zazwyczaj mniej niż 10%. Czy działalność filantropijna może pomóc w tej sytuacji? Czy myślisz, że obecne trendy i promowanie sztuki kobiet przyniosą wyraźne rezultaty?

E.Ł.S.: Muszę przyznać, że w krótkim czasie od mojej decyzji o kolekcjonowaniu bardzo wiele się wydarzyło w kontekście promocji sztuki kobiet. Chciałabym, aby nasz przykład był inspiracją dla innych kolekcjonerów, galerzystów i edukatorów. Ten proces nie może się zatrzymać. 

Bardzo ważne jest skupienie się na twórczości kobiet, które widać w działaniach instytucji wymienionych wcześniej, jednak to dopiero budowanie fundamentów. Dlatego tak istotna jest systematyczna praca. Kolekcjonerzy i artystki mają realną siłę oddziaływania, a ich głos powinien być coraz dobitniej słyszalny. Kluczowe są konsekwencja, wiara w siebie i cierpliwość.

Dlatego tak istotna jest systematyczna praca. Kolekcjonerzy i artystki mają realną siłę oddziaływania, a ich głos powinien być coraz dobitniej słyszalny. Kluczowe są konsekwencja, wiara w siebie i cierpliwość.

Myślę, że Twoja postawa może stanowić wzór dla debiutujących kolekcjonerek i kolekcjonerów, którzy nie wiedzą, w jaki sposób wykorzystać potencjał swoich zbiorów. 

E.Ł.S.: Istnieje wiele kolekcji, które mogłyby ze sobą prowadzić dialog, uzupełniać się i konfrontować. Wystawy prywatnych zbiorów w instytucjach publicznych bywają różnie odbierane, dlatego potrzebny jest wyważony model współpracy. Kolekcjonerzy mają ogromny potencjał promocyjny. Wzorcem takich działań jest np. Krupa Art Foundation, która aktywnie promuje sztukę młodego pokolenia kierując swoje działania, zarówno wobec debiutujących osób artystycznych, jak i młodych odbiorców. Warto działać wspólnie, bo wiele kolekcji ma zbliżone pola zainteresowań. Taka współpraca mogłaby przynieść realne korzyści zarówno odbiorcom sztuki, jak i jej autorom. 

Na koniec opowiedz nam o swoich planach na przyszłość. Czego możemy się spodziewać w tym roku? 

E.Ł.S.: Pod koniec maja w Wałbrzyskiej Galerii Sztuki [BWA] w Wałbrzychu odbędzie się otwarcie wystawy mojej kolekcji zatytułowanej „W kręgu”, której kuratorką jest Anna Frąckiewicz-Spodnik.  Wystawa będzie trwać do końca sierpnia 2026 roku. Bardzo mi na tym zależało, żeby zaprezentować zbiory właśnie w tej przestrzeni. Jest to teren dawnej kopalni, która przeszła modernistyczną rewitalizację, ale nadal zachowała pewną surowość. W połączeniu z pracami artystek – kolorem i emocją – wierzę, że całość będzie ciekawym, zmysłowym doświadczeniem. Przygotowania już trwają. Równolegle odbywać się będzie Festiwal Góry Literatury, więc liczę na bogaty program towarzyszący. To będzie pierwsza tak duża prezentacja kolekcji i bardzo mnie to cieszy. 

Działania takie jak współpraca z Hotelem Warszawa czy prezentacja kolekcji są istotne, gdyż  przyciągają wiele osób spoza świata sztuki. A właśnie na tym mi zależy, dlatego bardzo się cieszę na wystawę w BWA w Wałbrzychu. 

^{Przedsięwzięcie finansowane w ramach Krajowgo Planu Odbudowy i Zwiększenia Odporności (KPO) ze środków Unii Europejskiej – NextGenerationEU w ramach inwestycji A2.5.1 “Program wspierania działalności podmiotów sektora kultury i przemysłów kreatywnych na rzecz stymulowania ich rozwoju”.}